Je let op je eten, probeert minder te nemen en toch blijft de weegschaal op ongeveer hetzelfde punt staan. Dat is frustrerend, zeker als je het gevoel hebt dat je al veel moeite doet. Meestal zijn er twee gewone verklaringen: je krijgt ongemerkt iets meer energie binnen dan je denkt, of je lichaam is tijdens het afvallen minder energie gaan verbruiken. Beide kunnen tegelijk spelen en zeggen niets over je inzet als persoon.

Weinig eten en weinig eten zijn twee verschillende dingen

Mensen zijn verrassend slecht in het inschatten van hoeveel ze precies eten. Dat heeft weinig te maken met eerlijkheid. Een bord pasta lijkt de ene dag ongeveer even groot als de andere, terwijl er toch flink verschil in kan zitten. Ook kleine dingen verdwijnen makkelijk uit je geheugen zodra je achteraf probeert terug te denken.

Een grote studie van Bajunaid en collega’s in Nature Food uit 2025 laat zien hoe lastig dat meten is. De onderzoekers gebruikten 6.497 metingen waarbij het energieverbruik zeer nauwkeurig werd vastgesteld en vergeleken die met wat mensen zelf rapporteerden. Van die voedingsrapportages bevatte 27,4 procent een energie-inname die volgens de onderzoekers niet aannemelijk was. Bij volwassenen lag het aandeel dat onder de voorspelde inname zat rond 28 tot 38 procent, afhankelijk van het onderzoek en het geslacht.

Dat betekent dus niet dat mensen bewust verkeerde informatie geven. Porties zijn lastig te schatten en veel eten voelt nauwelijks als een apart eetmoment. Daardoor kan iemand oprecht denken: ‘Ik eet weinig’, terwijl de totale hoeveelheid over een hele week toch hoger uitkomt dan gedacht.

Wat er misgaat bij het schatten

Een maaltijd zelf is vaak nog redelijk makkelijk te onthouden. De dingen eromheen maken het lastiger. Een scheut olie in de pan, melk in de koffie, een glas sap of iets kleins tijdens het koken telt ook mee. Je hoeft daar niet zenuwachtig van te worden, maar het hoort wel bij het totaal.

Het weekend telt gewoon mee

Maandag tot en met vrijdag kan je voeding heel overzichtelijk zijn. Op zaterdag eet je buiten de deur, neem je wat hapjes en ziet zondag er weer anders uit. Over zeven dagen kan dat genoeg verschil maken om je weekgemiddelde flink te veranderen. Eén drukker weekend maakt je aanpak niet mislukt, maar het is handig om het wel mee te rekenen.

Ook porties spelen mee. ‘Een handje’ noten of ‘een beetje’ saus kan per persoon iets totaal anders betekenen. Als afvallen lukt niet terwijl je het idee hebt dat je weinig eet, kan een korte periode nauwkeurig bijhouden daarom veel duidelijk maken.

Je lichaam gaat minder verbruiken

Er is nog een tweede reden waarom dezelfde aanpak na verloop van tijd minder kan opleveren. Wanneer je gewicht verliest, heeft je lichaam minder weefsel om te onderhouden. Daardoor daalt ook je dagelijkse energieverbruik. Daarnaast kan je stofwisseling zich tijdens gewichtsverlies enigszins aanpassen.

Een onderzoek uit 2022 in het International Journal of Obesity volgde 109 mensen gedurende twaalf maanden met een beperkte calorie-inname. Bij een gemiddeld gewichtsverlies van 7,3 kilo daalde de ruststofwisseling gemiddeld met 101 kilocalorieën per dag. Ongeveer 60 procent van die daling kwam door verlies van lichaamsweefsel en ongeveer 40 procent door aanpassing van de stofwisseling zelf.

Je stofwisseling valt dus niet ineens volledig stil. Het lichaam kan na gewichtsverlies simpelweg minder energie nodig hebben dan daarvoor. Daardoor kan een hoeveelheid eten waarmee je eerst afviel later dichter bij je nieuwe verbruik komen te liggen.

Waarom spiermassa hier verschil maakt

Bij gewichtsverlies verlies je niet uitsluitend vetweefsel. Er kan ook vetvrije massa verloren gaan, waaronder spiermassa. Dat is relevant omdat lichaamsweefsel energie nodig heeft en verlies van weefsel volgens het onderzoek een groot deel van de daling in ruststofwisseling verklaarde.

Krachttraining geeft spieren een reden om mee te blijven doen

Krachttraining kan daarom logisch zijn tijdens een periode waarin je wilt afvallen. Je belast je spieren gericht en probeert ze tijdens het afvallen actief te blijven gebruiken. Dat betekent niet dat krachttraining je stofwisseling magisch hoog houdt. Het past vooral in een bredere aanpak waarin je aandacht hebt voor bewegen, voeding en behoud van spiermassa.

Wie wil weten waarom begeleiding sneller resultaat geeft kan daarbij ook kijken naar structuur. Een trainer kan helpen om oefeningen consequent op te bouwen en te voorkomen dat iedere training weer totaal anders wordt. De uitkomst blijft altijd afhankelijk van je eigen situatie.

Wat kun je hier praktisch aan doen?

Begin vooral niet door nog veel minder te gaan eten. Eerst wil je weten wat er daadwerkelijk gebeurt. Een simpele eerste stap is om gedurende één normale week alles op te schrijven of te registreren wat je eet en drinkt. Doe dat zonder oordeel en zonder de week expres extra netjes te maken.

Kijk eerst naar wat er echt gebeurt

Noteer ook olie, drankjes, tussendoortjes en het weekend. Het doel is niet om jezelf ergens op te betrappen. Je probeert een realistischer beeld te krijgen van je gemiddelde week. Pas daarna kun je bekijken waar kleine aanpassingen mogelijk zijn.

Krachttraining kan daarnaast een vaste plek krijgen in je week. Bij personal training in Enschede train je bij Fit Met Elkaar onder begeleiding van een trainer. Wie liever samen met anderen sport, kan ook kiezen voor small group training.

Ook voldoende eiwit hoort bij een praktische aanpak rondom krachttraining en voeding. Hoeveel je precies nodig hebt hangt af van je situatie. Heb je specifieke voedingsvragen of medische omstandigheden, bespreek die dan met een diëtist, huisarts of andere passende zorgprofessional.

Bij Fit Met Elkaar is er daarnaast het programma van 90 dagen met begeleiding van A tot Z. Tijdens een kennismaking kun je bespreken waar je nu tegenaan loopt en welke vorm van begeleiding daar eventueel bij past.

Wanneer ga je naar de huisarts?

Soms is het verstandig om verder te kijken dan voeding en training. Neem contact op met je huisarts wanneer je bijvoorbeeld langdurig erg moe bent, snel aankomt zonder duidelijke verklaring of andere klachten hebt waar je je zorgen over maakt. De huisarts kan beoordelen of verder onderzoek nodig is.

Probeer zelf geen diagnose te stellen op basis van een stilstaande weegschaal. Gewicht kan door veel factoren schommelen en één verklaring past nooit bij iedereen. Bij twijfel hoort een medische vraag daarom bij een arts.

Veelgestelde vragen over niet afvallen

Waarom val ik niet af terwijl ik weinig eet?

Waarom je niet afvalt terwijl je weinig eet kan verschillende oorzaken hebben. Je totale inname kan hoger zijn dan je zelf inschat, terwijl je energieverbruik na gewichtsverlies ook kan dalen. Kijk daarom eerst naar je hele week en niet alleen naar losse maaltijden. Bij klachten of onverklaarbare veranderingen kun je het beste je huisarts spreken.

Kan je stofwisseling stilvallen?

Je stofwisseling kan niet zomaar volledig stilvallen. Onderzoek laat wel zien dat de ruststofwisseling tijdens gewichtsverlies kan dalen. Een deel daarvan komt doordat je minder lichaamsweefsel hebt en een deel door aanpassingen van het lichaam. Daardoor kan dezelfde hoeveelheid eten later minder verschil maken dan aan het begin.

Waarom val ik niet af met sporten?

Waarom je niet afvalt met sporten hangt af van het complete plaatje. Sporten verhoogt je activiteit, maar je totale voeding en dagelijkse beweging blijven ook meetellen. Daarnaast zegt lichaamsgewicht niet alles over veranderingen in je lichaam. Kijk daarom ook naar je trainingen, kleding en andere vaste metingen.

Hoeveel calorieën onderschatten mensen zichzelf?

Hoeveel calorieën mensen onderschatten verschilt sterk per persoon. In een studie uit 2025 bevatte 27,4 procent van de onderzochte voedingsrapportages een energie-inname die niet aannemelijk was. Bij volwassenen lag het aandeel dat onder de voorspelde inname zat rond 28 tot 38 procent. Dat laat vooral zien hoe lastig zelfrapportage is.

Veelgestelde vragen over Fit Met Elkaar

Helpt Fit Met Elkaar met voeding?

Fit Met Elkaar biedt binnen het programma van 90 dagen begeleiding van A tot Z. Hoe voeding daarin precies wordt besproken, kun je tijdens de gratis kennismaking navragen. Heb je medische voedingsvragen of speelt er een aandoening, dan horen die vragen thuis bij een huisarts, diëtist of andere passende zorgprofessional.

Kan ik bij Fit Met Elkaar mijn voortgang laten meten?

Hoe je voortgang bij Fit Met Elkaar binnen jouw traject wordt gevolgd, bespreek je vooraf met de trainer. Kijk bij voortgang breder dan alleen lichaamsgewicht. Ook je kracht, uitvoering van oefeningen en andere vaste meetpunten kunnen laten zien hoe het gaat. Welke metingen worden gebruikt, hangt af van de gekozen begeleiding.

Wat doen jullie anders dan een dieet?

Fit Met Elkaar richt zich op begeleiding rondom bewegen en biedt verschillende trainingsvormen, waaronder personal training en small group training. Binnen het programma van 90 dagen is er begeleiding van A tot Z. Het uitgangspunt is dus breder dan alleen een tijdelijk voedingsschema. Welke onderdelen voor jou relevant zijn, bespreek je tijdens de kennismaking.

Kan ik bij Fit Met Elkaar terecht als afvallen steeds mislukt?

Je kunt bij Fit Met Elkaar een kennismaking plannen als afvallen eerder lastig bleek vol te houden. Je hoeft daarvoor geen ervaren sporter te zijn. Tijdens het gesprek bespreek je waar je tegenaan loopt en welke trainingsvorm eventueel bij je past. Bij medische klachten of onverklaarbare gewichtstoename is je huisarts de eerste stap.

Kijk eerst naar wat er echt gebeurt

Als je weinig eet en toch niet afvalt, hoef je niet direct te concluderen dat je aanpak waardeloos is. Kijk eerst eerlijk naar je gemiddelde week, houd rekening met een lager energieverbruik na gewichtsverlies en probeer krachttraining een vaste plek te geven. Wil je daar begeleiding bij, dan kun je bij Fit Met Elkaar een gratis kennismaking inplannen. Daarna bepaal je rustig wat voor jou logisch is.